Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu cao hơn về tăng trưởng nhanh, bền vững và tự chủ, kinh tế tư nhân được khẳng định là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia. Cùng với kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân tạo ra sự đột phá để thực hiện khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.
Tại Hội thảo “Nghị quyết số 57-NQ/TW và 68-NQ/TW: Nền tảng để doanh nghiệp tư nhân đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số” diễn ra sáng 9/1 tại Hà Nội, đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của khu vực kinh tế tư nhân trong thúc đẩy phát triển kinh tế đất nước: “Đặc biệt, trong tổng mức đầu tư 3,4 triệu tỷ đồng cho 234 công trình, dự án hạ tầng tiêu biểu khởi công và khánh thành trên cả nước ngày 19/12/2025, vốn tư nhân chiếm đến 82%, tương đương hơn 2,79 triệu tỷ đồng”.
Cùng với đó đồng chí Lê Quốc Minh nhấn mạnh rằng, chuyển đổi số quốc gia là một “cuộc cách mạng toàn diện” nhằm nâng quy mô kinh tế số lên hơn 40% GDP vào năm 2035, đồng thời hình thành 10-15 tập đoàn công nghệ số “Make in Vietnam” dẫn dắt hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Tiếp lời đồng chí Lê Quốc Minh, ông Đặng Tùng Sơn, Phó Chủ tịch kiêm Giám đốc Chiến lược Tập đoàn CMC đánh giá Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, và Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân như một cơn mưa rào, mang lại những tín hiệu tốt lành cho cộng đồng doanh nghiệp khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, và riêng CMC đã có những định hướng chiến lược để nắm bắt thời cơ này.
Cũng về hai Nghị quyết này, Bà Nguyễn Hiền Phương, Tổng Giám đốc Vietnamobile cho rằng, đây là cơ hội để doanh nghiệp viễn thông có cơ hội tái định vị từ vị thế "nhà cung cấp băng thông" sang "doanh nghiệp hạ tầng số" (Digital Infrastructure Provider), "công ty công nghệ" (Techco) và trở thành trụ cột hạ tầng số cho Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số. Nghị quyết 57 cũng thúc đẩy ứng dụng các công nghệ chiến lược (AI, 5G/6G), qua đó doanh nghiệp có thể chuyển từ bán dung lượng sang bán giải pháp, và tạo ra phần giá trị gia tăng lớn hơn trong thời gian tới.
Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cũng đặt ra yêu cầu rất lớn về nhân lực khoa học công nghệ. Theo ông Vũ Chí Thành, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng FPT Polytechnic, Việt Nam mới có khoảng 500.000 nhân lực công nghệ trong khi nhu cầu đến năm 2030 có thể lên tới 2 triệu người. Điều này tạo ra khoảng trống rất lớn, nhất là trong các lĩnh vực chiến lược như AI, dữ liệu lớn và an ninh mạng. Trong bối cảnh đó, giáo dục nghề nghiệp được xác định giữ vai trò chiến lược trong hệ sinh thái nhân lực quốc gia, với ưu thế đào tạo tinh gọn, chú trọng thực hành và khả năng thích ứng nhanh với công nghệ, thị trường.
Tuy nhiên, ông Nguyễn Nhật Quang, Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ, Hiệp hội Phần mềm và Dịch vụ Công nghệ thông tin Việt Nam cho rằng một vấn đề hết sức quan trọng là làm thế nào để các doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể được hưởng lợi từ những chính sách quan trọng này. Ông nói: “Các doanh nghiệp đều cảm thấy phấn khởi khi Nghị quyết 68 được ban hành, nhưng cho tới nay, chỉ có những doanh nghiệp lớn cỡ như Tập đoàn CMC trở lên mới cảm nhận được hiệu ứng của Nghị quyết 68. Còn lại, những doanh nghiệp vừa và nhỏ, vốn chiếm đại đa số trong cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam vẫn chưa thấy rõ hiệu ứng của Nghị quyết này. Bởi các nhiệm vụ được giao, như đầu tư hạ tầng, chủ yếu chỉ giao tới những doanh nghiệp lớn. Trong khi đó, cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, lại chưa kết nối tốt với nhau. Điều đó khiến cho những doanh nghiệp như CMC mới chỉ là những “cánh chim lớn” mà chưa phải “cánh chim đầu đàn”, trong khi việc doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận với những dự án quan trọng của nhà nước còn rất xa vời. Vì vậy, việc kiến tạo cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là cộng đồng doanh nghiệp khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, là hết sức quan trọng, để các doanh nghiệp này không bị “mắc kẹt” trong quy mô vừa và nhỏ”.
Về Nghị quyết 57, ông Nguyễn Nhật Quang cho rằng, mọi văn bản đi theo mới chỉ tập trung “cởi trói” cho doanh nghiệp khoa học công nghệ, nghĩa là tập trung vào khâu “cung” sản phẩm khoa học công nghệ, mà chưa quan tâm tới việc khoa học công nghệ thẩm thấu vào nền kinh tế như thế nào, và góp phần nâng cao năng suất như thế nào.
Ông Quang ví von: “Bây giờ làm AI, bán được 1 tỷ USD, lâu lắm. Làm bán dẫn, bán được 1 tỷ USD, cũng lâu lắm. Nhưng làm AI, công nghệ, thế nào để xuất khẩu sầu riêng từ 4 tỷ lên thành 5 tỷ, tôi cho rằng khả thi hơn. Chúng ta mạnh về khoa học công nghệ, không bằng chúng ta mạnh nhờ khoa học công nghệ. Chúng ta đi kiếm tiền từ làm phần mềm, được nhiều tiền hơn là đi trồng lúa. Nhưng làm thế nào để công nghệ thông tin, công nghệ số ngấm vào hạt lúa, củ khoai, nó mới là đóng góp to lớn cho nền kinh tế, nó mới làm thay đổi mô hình phát triển”.
Trả lời ý kiến của ông Quang, đồng chí Phạm Đại Dương, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương (nay là Bí thư Tỉnh ủy Phú Thọ) cho biết đây là cách nhìn đúng đắn, và đã được các cơ quan hoạch định chiến lược xem xét. Ông cũng chia sẻ rằng Trung ương Đảng đang soạn thảo một Nghị quyết về đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, và những ý kiến như của ông Quang cần được khuyến khích, để Ban soạn thảo có thể hoàn thiện Nghị quyết này.
Phát biểu kết luận hội thảo, đồng chí Nguyễn Thanh Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội nhấn mạnh việc triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW và Nghị quyết số 57-NQ/TW không phải là 2 tiến trình song song, tách rời, mà là một chiến lược thống nhất, có mối quan hệ tương hỗ, bổ trợ và thúc đẩy lẫn nhau. Khu vực kinh tế tư nhân chỉ có thể phát triển lớn mạnh, nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu vào chuỗi giá trị trong nước cũng như toàn cầu khi được đặt trên nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vững chắc. Ngược lại, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chỉ thực sự trở thành động lực tăng trưởng khi được đầu tư, tiếp nhận và thương mại hóa thông qua hoạt động sản xuất, kinh doanh.
