Nhiều hộ dân tháo dỡ nhà cửa để phục vụ dự án cải tạo tuyến kênh ô nhiễm dài gần 9km.
Người dân tháo dỡ nhà, bàn giao mặt bằng dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm
Vào những ngày cuối năm, không khí di dời diễn ra khẩn trương tại khu vực dọc rạch Xuyên Tâm, Thành phố Hồ Chí Minh, khi nhiều hộ dân tháo dỡ nhà cửa để phục vụ dự án cải tạo tuyến kênh ô nhiễm dài gần 9km.
Những ngày cuối tháng 1/2026, dọc rạch Xuyên Tâm, đoạn gần cầu Liên Phường, phường Gia Định,Thành phố Hồ Chí Minh, hoạt động tháo dỡ nhà cửa đang diễn ra khẩn trương. Nhiều căn nhà ven kênh được tháo dỡ nhằm phục vụ dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm - tuyến kênh ô nhiễm nặng của Thành phố Hồ Chí Minh. Theo ghi nhận của phóng viên, đồ đạc sinh hoạt được các hộ dân di chuyển ra ngoài, khung nhà được tháo dỡ, trả lại mặt bằng cho chính quyền địa phương triển khai dự án. Một số căn nhà chỉ tháo dỡ một phần do phần diện tích còn lại nằm ngoài ranh giới thu hồi đất. Tại căn nhà số 153/150, anh Trần Khánh Ngân (42 tuổi) cùng người thân đang tháo dỡ những khung cửa sắt còn sử dụng được. Theo anh Ngân, quá trình này dự tính mất khoảng 3 ngày trước khi thuê máy xúc phá dỡ phần tường còn lại, hoàn tất việc bàn giao mặt bằng.
Rạch Xuyên Tâm có chiều dài gần 9km, nối từ kênh Nhiêu Lộc-Thị Nghè đến sông Vàm Thuật, chảy qua các phường An Nhơn,Gia Định, Bình Thạnh và Bình Lợi Trung. Dự án cải tạo rạch gồm tuyến chính dài khoảng 6,7km và ba nhánh phụ là rạch Bình Lợi, Bình Triệu, cầu Sơn với tổng chiều dài khoảng 2,2km. Tổng mức đầu tư của dự án hơn 17.000 tỷ đồng, trong đó chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư chiếm khoảng 14.000 tỷ đồng. Dự án cần thu hồi đất của hơn 2.230 hộ dân và tổ chức. Riêng khu vực Quận Bình Thạnh trước đây có 2.078 hộ thuộc diện thu hồi đất, gồm 314 hộ ở phường Bình Lợi Trung, 872 hộ ở phường Gia Định và 892 hộ ở phường Bình Thạnh.
Theo quy hoạch, rạch Xuyên Tâm sẽ được nạo vét với độ sâu khoảng 3,5m, mở rộng mặt cắt từ 20-30m; đồng thời xây dựng hệ thống thu gom nước thải,nước mưa nhằm cải thiện môi trường, hạn chế ô nhiễm. Hai bên bờ rạch sẽ hình thành tuyến đường rộng 6m mỗi bên, gồm hai làn xe, vỉa hè rộng 3-4m, kết hợp công viên, cây xanh và hệ thống chiếu sáng. Tuy nhiên, dọc tuyến rạch hiện vẫn còn hàng trăm căn nhà chưa di dời do chưa đạt được thỏa thuận về phương án bồi thường, hỗ trợ. Công tác giải phóng mặt bằng gặp khó khăn bởi nhiều trường hợp mua bán, chuyển nhượng, tặng cho nhà đất bằng giấy tay, vi bằng; cùng với đó là vướng mắc trong xác định giá thuê, giá thuê mua nhà ở xã hội và suất tái định cư tối thiểu.
Tại hội nghị tổng kết năm 2025, Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh xác định nhiệm vụ trọng tâm năm 2026 là tiếp tục di dời nhà ven kênh, rạch gắn với chỉnh trang đô thị. Sở được giao rà soát, bố trí quỹ nhà, đất công phục vụ tái định cư; đồng thời khẩn trương sửa chữa các căn hộ tái định cư, hoàn thành trước 30/3/2026. Thành phố Hồ Chí Minh đặt mục tiêu hoàn thành dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm vào năm 2028.